Խրիմյան Հայրիկը՝ արևմտահայ ազատագրական շարժման գաղափարախոս

Խրիմյան Հայրիկն է առաջին անգամ կազմել Հայրենագիտություն առարկայի ծրագիրը և դասագրքերը։ Նա Վարագավանքում հիմնել է դպրոցի ժամանակակից ընկալմանը համապատասխանող դպրոց՝ դասագրքերով, գրատախտակով, աթոռ-սեղանով, գրենական պիտույքներով։ Բացի այդ՝ նա է հիմնել Արևմտյան Հայաստանում լույս տեսնող առաջին պարբերականը՝ «Արծուի Վասպուրականը»։ Պատահական չէ, որ արևմտահայ ազատագրական առաջին կազմակերպությունները և կուսակցությունը հիմնվել են հենց Վանում։ Նրա գործունեության առանցքում է նաև ազգի պատմական հիշողությունը վերարտադրող էպոսի գրառման հանձնառությունը, որ ստանձնում է Գարեգին Սրվանձտյանցը։ Khrimyan Hayrik was the first to compile the curriculum and textbooks for the subject of Patriotic Studies. He founded a school in Varagavank that corresponded to the modern perception of schooling, with textbooks, a blackboard, a chair and a table, and stationery. In addition, he founded the first periodical published in Western Armenia, “Artsui Vaspurakan.” It is no coincidence that the first Western Armenian liberation organizations and the party were founded in Van. The core of his activity is also the commitment to write an epic that reproduces the historical memory of the nation, which Garegin Srvandztyants undertakes.