हा प्रयोग भारतासाठी गेम चेंजर ठरणार... | Dinesh Kanji | Hydrogen Fue | India Hydrogen Mission |

#dineshkanji #HydrogenFue #Kalpakkam स्ट्रेट ऑफ होर्मुझच्या नाकाबंदीमुळे निर्माण झालेले इंधन संकट हा भारतासाठी धडा आहे. भविष्यात हे टाळायचे असेल तर इंधनाचे नवे आणि स्वस्त स्त्रोत शोधणे गरजेचे आहे. स्वत:चे इंधन असेल तेव्हाच भारत खऱ्या अर्थाने सार्वभौम देश बनू शकतो. त्या दृष्टीने आण्विक उष्णतेपासून हायड्रोजन बनवण्याचे तंत्र गेमचेंजर ठरणार आहे. भारताने केवळ या तंत्रज्ञानाचे प्रयोग केलेले नसून जून २०२६ मध्ये आपल्या अणुऊर्जा विभागाने (डिपार्टमेंट ऑफ एटोमिक एनर्जी) तामिळनाडूतील कल्पक्कम येथे जगातील पहिल्या 'न्यूक्लियर हीट-बेस्ड हायड्रोजन प्लांट' कार्यान्वित केलेला आहे. हे संशोधन भारतीय अर्थकारणासाठी वरदान ठरणार आहे. भाभा अणु संशोधन केंद्राने आपल्या प्रगत अणुभट्टीचा (फास्ट ब्रीडर टेस्ट रिएक्टर) वापर करून यशस्वीरित्या हायड्रोजनची निर्मिती केली आहे. या प्रक्रीयेतून तयार होणाऱ्या हायड्रोजनला 'पिंक हायड्रोजन' म्हणतात. भारताने आपल्या 'नॅशनल ग्रीन हायड्रोजन मिशन' अंतर्गत एक महत्वाचे पाऊल पुढे टाकले आहे. सौर किंवा पवन ऊर्जेवर अवलंबून न राहता हायड्रोजन इंधनाचा एक शाश्वत पर्याय जगासमोर ठेवला आहे. पेट्रोल-डीझेलची जागा हायड्रोजनसारख्या स्वच्छ इंधनाने घेणे हे जगाच्या हिताचे आहे. भारताच्या अनेक शहरांमध्ये उग्र होत चाललेली प्रदूषणाची समस्या या प्रयोगामुळे चुटकी सरशी सुटू शकेल. ग्रीन हायड्रोजन हा भविष्यातील स्वच्छ ऊर्जेचा सर्वात महत्त्वाचा स्रोत मानला जात आहे. पोलाद निर्मिती, सिमेंट कारखाने आणि रासायनिक उद्योगांमध्ये उत्पादन घेण्यासाठी अत्यंत उच्च तापमानाची गरज असते. कोळशाऐवजी इथे ग्रीन हायड्रोजनचा वापर केला जाऊ शकतो. शेतीसाठी लागणाऱ्या युरिया आणि इतर रासायनिक खतांच्या निर्मितीमध्ये 'अमोनिया' तयार करण्यासाठी हायड्रोजनची आवश्यकता असते. मोठे ट्रक, बस, रेल्वे, जहाजे आणि विमानांमध्ये हायड्रोजन हे पर्यायी इंधन ठरू शकते. सौर किंवा पवन ऊर्जेपासून तयार झालेली अतिरिक्त वीज हायड्रोजनच्या स्वरूपात साठवून ठेवली जाऊ शकते आणि गरज पडेल तेव्हा त्यापासून पुन्हा वीज मिळवता येते. The fuel crisis triggered by the blockade of the Strait of Hormuz is an important lesson for India. If the country wants to avoid such crises in the future, it must develop new, affordable, and reliable sources of energy. India can truly become energy sovereign only when it has access to its own sustainable fuel sources. In this context, the technology of producing hydrogen using nuclear heat has the potential to be a game changer. India has not only experimented with this technology but, in June 2026, the Department of Atomic Energy (DAE) commissioned the world's first nuclear heat-based hydrogen plant at Kalpakkam in Tamil Nadu. This breakthrough could prove to be a major boon for the Indian economy. The Bhabha Atomic Research Centre (BARC) has successfully produced hydrogen by utilizing its Fast Breeder Test Reactor (FBTR). Hydrogen generated through this process is known as Pink Hydrogen. This marks a significant milestone under India's National Green Hydrogen Mission. By producing hydrogen without relying solely on solar or wind energy, India has presented the world with a sustainable alternative for clean fuel production. Replacing petrol and diesel with clean fuels such as hydrogen would benefit not only India but the entire world. Moreover, this innovation has the potential to significantly reduce the worsening air pollution in many Indian cities. Green hydrogen is widely regarded as one of the most important clean energy sources of the future. Industries such as steel manufacturing, cement production, and chemical processing require extremely high temperatures, which can be achieved using green hydrogen instead of coal. Hydrogen is also essential for producing ammonia, a key ingredient in manufacturing urea and other chemical fertilizers used in agriculture. In the transportation sector, hydrogen can serve as an alternative fuel for heavy trucks, buses, trains, ships, and even aircraft. Additionally, surplus electricity generated from solar and wind energy can be stored in the form of hydrogen and later converted back into electricity whenever needed, making it an effective solution for long-term energy storage. #India #GreenHydrogen #PinkHydrogen #NuclearEnergy #DAE #BARC #CleanEnergy #EnergySecurity #StraitOfHormuz #RenewableEnergy #HydrogenEconomy #IndianTechnology #FutureFuel Follow us on X (Twitter ) at: https://X.com/NewsDanka Follow us on Facebook at:   / newsdanka   Follow us on Instagram at: https://instagram.com/news.danka?igsh... Visit our Website for more content at: https://www.newsdanka.com/ Visit us at : https://g.co/kgs/k7LjksU