فتوحات مکیه ۴۱ - مقدمه کتاب - علی یعقوبی

در سری مسائل پیش رو، شیخ اکبر محیی الدین عربی ازلی بودن ذات باری تعالی را مطرح می‌کنند به این معنا که اوّلیتی برای ذات باری تعالی معنا ندارد، اسم الاوّل مرتبط به الوهیت حضرت حق است. و اینکه موجودات غیر ما سواالله حادث هستند به این معنا که یک موجدی به آنها وجود را عطا کرده است. حادث زمانی فقط درباره‌ی موجودات متحیز و اعراض آنهاست، در حالی که ما ممکناتی داریم که حادث هستند اما متحیز نیستند و در بعد زمان و مکان نمی‌گنجن. در ادامه ابن عربی بحث آیه‌ی ۵ سوره طه را مطرح کردند یعنی الرَّحْمَٰنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَىٰ [خدای‌] رحمان بر تخت فرمانروایی و تدبیر امور آفرینش مسلّط است. از میان متکلمین گروهی به نام مجسمه باور داشتند که خداوند مهربان مانند دیگراجسام جسم دارد یعنی دست و پا و گوش و چشم و.. دارد و می‌نشیند. گروه دیگری از متکلمین برای اینکه از این معنای شرک آلود خلاصی یابند آمده‌اند لفظ استوا را به استیلاء معنا کردند تا از تشبیه حضرت حق به اجسام مصون شوند. شیخ اکبر می‌گوید هر دو گروه دچار تشبیه شدند مجسمه خدا را تشبیه به اجسام کرده‌اند اشاعره خداوند را تشبیه به معانی حادث کردند. ابن عربی می‌گویند این دو گروه به جای اینکه لفظ استوا را مشترک لفظی بگیرند که بر چندین معنا دلالت می‌کند، آن را برای یک معنا در نظر گرفتند و تمام جملات را به یک معنا ترجمه کرده‌اند لذا دچار تشبیه شده‌اند. #اسلام #عرفان #تصوف #سیروسلوک #توحید #مراقبه #یوگا #خداشناسی #دستورالعمل #طریقت #خودشناسی #معرفت_نفس #ابن_عربي #مولانا #فتوحات #عبودیت #قرآن