Webinar CeBaM #40: Migracje małżeńskie na linii Globalna Północ – Globalne Południe

Migracje małżeńskie na linii Globalna Północ – Globalne Południe: strategie ekonomiczne, negocjowanie ról genderowych, dzieci w rodzinach Masajów i białych kobiet; Elżbieta Wiejaczka Abstrakt: Zdecydowana większość par dwunarodowych, w których jeden z partnerów pochodzi z Globalnej Północy, a drugi z Globalnego Południa, decyduje się na zamieszkanie na tzw. Zachodzie. Przyczyną jest między innymi łatwiejszy dostęp do pracy i poczucie bezpieczeństwa, a w przypadku posiadania przez parę (lub planowania) dzieci, istoty jest również dostęp do opieki zdrowotnej na wysokim poziomie i dobrej jakości, często bezpłatnej, edukacji. Niektóre pary jednak decydują się na zamieszkanie w kraju Globalnego Południa, w tym wypadku Tanzanii. Najczęściej jest to spowodowane niechęcią Masajów do emigracji na Północ i/lub otwartością kobiet na zamieszkanie w kraju pochodzenia męża. Prezentacja skupia się na parach, które zdecydowały się zamieszkać w Tanzanii. Analizuję ich doświadczenia w kontekście podejmowania pracy zarobkowej w kraju, który nie posiada podwójnego obywatelstwa dla osób powyżej 18. roku życia; redefiniowania i odgrywania męskości przez Masajów i kobiecości przez białe kobiety, które wchodzą do rodzin o patriarchalnej tradycji, opieki okołoporodowej w kraju o niskim poziomie opieki zdrowotnej, a także wychowywania dzieci w rodzinach dwunarodowych. Opieram się na własnych badaniach terenowych, opartych o obserwację uczestniczącą, częściowo ustrukturyzowane wywiady etnograficzne oraz technikę „deep hanging-out”. Bio: Elżbieta Wiejaczka – ukończyła biologię (AP), filozofię (UJ) oraz etnologię i antropologię kulturową (UJ, tytuł pracy: „Migracje Masajów z okolic Morogoro (Tanzania)”). W 2025 r. ukończyła pracę doktorską zatytułowaną „Turystyka i migracje małżeńskie w postkolonialnym świecie. Antropologiczne studium długotrwałych relacji Masajów i białych kobiet” (UAM). Interesuje się kolonialnymi praktykami i ich skutkami w niepodległych państwach, relacjami grup etnicznych w Afryce Wschodniej, migracjami zarobkowymi Masajów, relacjami wytwarzanymi przez mobilność oraz migracjami powodowanymi turystyką. Obszar jej badań terenowych to Tanzania kontynentalna i Zanzibar. Autorka książki „Pięć kilometrów do bomby” (2018 r., współautor: Tomasz Budzioch) i „Mój przyjaciel Masaj” (2025 r.).