AŞIK# MİKAİL AZAFLI: DİYEMMEREM

Mikayil Azaflı 1925-1991. Tovuz’un (Azerbaycan-Gence) Azaflı köyünde doğdu. Asıl adı Mikayıl Zeynelov’dur. Aşıklık geleneğine ve şiire küçük yaşlarda ilgi duymaya başladı. İlk derslerini Aşık Esat ve Aşık Yusuf’tan aldı. Kısa sürede kendini geliştiren Azaflı önce kendi yöresinde, sonra tüm Azerbaycan’da olduğu gibi, Kuzeydoğu Anadolu’ya dek geniş çevrelerde tanındı. Mikayıl Azaflı hakkında birçok araştırma yapıldı, hayatı ve eserleri üniversitelerde ders olarak verildi. Kızları Gülara ve Dilara da aşıklık sanatı ile ilgilendi ve başarılı eserler verdi. Mikayıl Azaflı’ya ilişkin M. Öcal Oğuz tarafından »Azaplı’nın Şiir Dünyasındaki Azerbaycan«, (1990) ve Ali Kafkasyalı tarafından »Koca Kartal Azaplı«, (1996) adlı araştırmalar hazırlandı.Âşıklık geleneği, kültür varlığımızın önemli bir bölümünü oluşturmaktadır. Âşıklık çağlar süren deneyimlerden geçerek biçimlenmiş, kendine özgü icra töresi, geleneğe dayalı yapısı, âşık olmak, âşıklığı sürdürmek için uyulması gereken kuralları olan bir gelenektir. Gibidir Adam var dünyayı tarumar koyar Adam var can veren Lokman gibidir Adam var nur serper ışık yandırır Adam var fitnekar şeytan gibidir Adam var yanına alim dizilir Adam var emrinde başlar üzülür Adam var dilinden mercan süzülür Adam var zehirli yılan gibidir Adam var vurgundur bir hakikate Adam var ders diyen bin ihanete Adam var su kayar her felakete Adam var dehşetli tufan gibidir Adam var adamda sadakat gezer Adam var yüzünde bin sıfat gezer Adam var Azaflı marifet gezer Adam var yırtıcı hayvan gibidir Âşık edebiyatı, ozan - baksı geleneğinin Anadolu'da yaşama biçiminin değişimiyle ortadan kalkması üzerine oluşmuştur. Âşıklık geleneğinde sazlı (telden), sazsız (dilden), doğaçlama yoluyla, kalemle (yazarak) veya birkaç özelliği birden taşıyan geleneğe bağlı olarak şiir söyleyenlere "âşık", bu söyleme biçimine "âşıklık - âşıklama", âşıkları yönlendiren kurallar bütününe de "âşıklık geleneği" adı verilir."