Vier historische wagons na jaren vanuit depot Zwaag naar Hoorn getransporteerd

HOORN - De komende jaren wordt hard gewerkt aan het project 'Poort van Hoorn'. Hiermee wil de gemeente tussen 2022 en 2030 zesduizend woningen bijbouwen en onder andere het stationsgebied flink aanpakken. Hiervoor zijn goede afspraken gemaakt met de Museumstoomtram Hoorn - Medemblik. In Hoorn zal het emplacement van de Museumstoomtram worden aangepast en zullen de drie oude loodsen worden vervangen door een nieuw expositiedepot. Een onderdeel van 'Poort van Hoorn' is het ‘Realisatie Collectiedepot Zwaag’. In dit project wordt het huidige collectiedepot in Zwaag, waarin drie sporen liggen, vervangen door een veel grotere loods waarin 620 meter overdekt spoor komt te liggen, verdeeld over vijf sporen. Het depot krijgt een oppervlakte van 3100 vierkante meter, waarin ook ruimte komt voor de opslag van spullen. Momenteel staat het dienstdoende materieel van de Museumstoomtram in Hoorn opgesteld, waarvan een deel helaas in de buitenlucht staat. Daarnaast heeft de SHM loodsen in Zwaag en Benningbroek voor de opslag van tientallen historische rijtuigen en goederenwagons die nog op een restauratie wachten. Als alle loodsen in Hoorn en Zwaag zijn gebouwd, kan al het materieel overdekt worden opgesteld. Begin 2026 werd de definitieve omgevingsvergunning aangevraagd voor de nieuwe loods in Zwaag. Volgens planning begint in het derde kwartaal van dit jaar het bouwrijp maken van de grond in Zwaag. Op 19 juni 2026 vond het eerste transport plaats van het materieel dat in Zwaag stond opgeslagen naar Hoorn. Twee platte wagons werden beladen met vier houten goederenwagons die nog op een restauratie wachten. De vier wagons zijn de D5 van de Stoomtram-Maatschappij Breskens-Maldeghem, de Dt406 van de Nederlandsche Spoorwegen, de E3 van de Nederlandsche Tramweg-Maatschappij en als laatste de LD5 van de Nederlandsche Centraal Spoorwegmaatschappij. Een dag later bezochten wij Hoorn om deze vier goederenwagons te fotograferen, nu zij na vele jaren voor het eerst weer voor het publiek te zien zijn. Bij toeval bewaard De Nederlandse Spoorwegen (en andere spoorbedrijven) hebben altijd, en doen dat nog steeds, vrijwel al hun terzijde gestelde materieel laten slopen waardoor er relatief weinig voor spoorwegmusea bewaard is gebleven. Doordat tijdens de wederopbouw vele rijtuigen en goederenwagons buiten de spoorwegen een tweede leven hebben gevonden, zijn tientallen van deze rijtuigen en goederenwagons bewaard gebleven. Spoorwegmusea hebben een groot aantal van deze rijtuigen en goederenwagons teruggevonden en hebben ze gerestaureerd in de staat waarin zij vroeger bij de spoorwegen dienst hebben gedaan. Hierdoor zijn veel bijzondere rijtuigen en goederenwagons bewaard gebleven die anders waren gesloopt. Vele van deze bewaarde rijtuigen en goederenwagons hebben later vanwege hun historische waarde de hoogste A-status toegekend gekregen binnen het Nationaal Register Mobiel Erfgoed. De rijtuigen NS BC423, NS BC425, NS BC455, NS C1040, NS C1137, NS B1605, NS C7032, NTM C205, RTM AB334, SBM AB24 en Z.V.T.M. AB8 werden na de oorlog als woningen gebruikt en zijn hierdoor bewaard gebleven. Het rijtuig ZE AB6 en een eerste klas rijtuig van de ZNSM werden als tuinhuisjes gebruikt. De goederenwagons EDS 85, N.H.T.M. 21, NCS LD5, NS 1524, NS Dt406, NTM E3, NTM E67, NTM E128, NTM E134, NTM F63, O.G. E102, USATC 224340, USATC 220410 en de rijtuigen NCS BC6 en NS AB7216 werden als schuren of opslagruimtes gebruikt en zijn daardoor niet gesloopt. De goederenwagons NS CHD 8681 en NTM P1, en de SBM D5 werden als stal voor dieren gebruikt. De NTM D6 heeft een tweede leven gekregen als kantoor. De rijtuigen NS B1813 en NS C1820 werden respectievelijk als eet- en verblijfsruimte en als slaapzaal gebruikt bij een vakantieverblijf. Het rijtuig NS C6478 werd op een kinderspeelplaats geplaatst en is hiermee bewaard gebleven.