Diqqət: 27 İyundan 28 İyuna keçən gecə ekstremal yağıntı riski var. Narıncı və Qırmızı kod

Bu video, meteoroloq Rəşad Həsənov tərəfindən təqdim olunan, 27 iyundan 28 iyuna keçən gecə Qafqazın cənubunda, xüsusilə Bakı, Abşeron və Sumqayıt ərazisində gözlənilən ekstremal hava şəraiti haqqında ciddi bir xəbərdarlıqdır. Əsas məqamlar: Təhlükə səviyyəsi: Bir çox qlobal hava modelləri (Avropa, Yaponiya, Avstraliya, Kanada və Almaniya) bu tarixdə iyun ayı üçün qeyri-adi dərəcədə güclü leysan, ildırım və fırtına proqnozlaşdırır. Yağıntının miqdarı narıncı və qırmızı kod dərəcələri ilə qiymətləndirilir (0:13-0:22, 1:47-2:08). Gözlənilən fəsadlar: 24 saatlıq müddətdə, xüsusilə 6-10 saat ərzində 50-60 mm-dən çox (bəzi hallarda 100-200 mm-ə qədər) yağıntı düşməsi ehtimalı var. Bu, şəhər infrastrukturunda su basma, elektrik kəsintiləri və nəqliyyatda ciddi çətinliklərə səbəb ola bilər (6:45-7:08, 11:15-11:24, 15:34-15:42). Supersell fırtınaları: Atmosferin qeyri-sabitliyi nəticəsində yaranacaq güclü külək və dolu ilə müşayiət olunan "supersell" buludlarının formalaşması gözlənilir ki, bu da görünüş məsafəsini kəskin azaldacaq (4:01-4:44, 12:05-12:47). İqlim dəyişikliyi faktoru: Rəşad Həsənov vurğulayır ki, bu cür ekstremal hadisələr artıq yeni iqlim normasıdır və həm vətəndaşlar, həm də şəhərsalma prosesləri bu reallığa uyğunlaşmalıdır (16:15-16:52). Tövsiyə: İnsanların təhlükəsizlik qaydalarına əməl etməsi və rəsmi xəbərdarlıqları izləməsi xüsusilə vurğulanır. Yeni yeniləmələr kanalın növbəti videolarında və postlarında paylaşılacaq (15:53-16:01). Videoda qeyd olunur ki, ekstremal yağıntıların daha çox Xəzər dənizinə yaxın şərq rayonlarında, Dağlıq Şirvan bölgəsində, həmçinin Bakı, Abşeron və Sumqayıt ərazilərində cəmləşəcəyi gözlənilir (1:50-2:06, 2:51-2:55, 4:46-4:51). Meteoroloq Rəşad Həsənovun verdiyi məlumata görə, "partlayıcı küləklər" Dünya Meteorologiya Təşkilatı tərəfindən təsdiqlənmiş bir termindir və dünya meteoroloji praktikasında mövcuddur. (4:15-4:21) Bu fenomenin yaranma prosesi belə izah edilir: Supersell buludları: Atmosferin qeyri-sabitliyi nəticəsində formalaşan güclü "supersell" buludlarının aşağı qatlarında bu tip küləklər baş verir. (4:01-4:12, 12:05-12:25) Qəfil şiddətlənmə: Yağıntı anında çox şiddətli, gözlənilmədən partlayış xarakteri daşıyan hava axınları əsir. (4:23-4:26) Təsir: Bu küləklər ildırımla müşayiət olunan çox şiddətli leysan yağışları ilə birlikdə müşahidə edilir və görünüş məsafəsini kəskin azaldaraq çovğun effekti yaradır. (4:26-4:38, 12:26-12:40) Bəli, meteoroloq Rəşad Həsənov bu məsələyə aydınlıq gətirir. O bildirir ki, qlobal hava modelləri adətən özlərini sığortalamaq üçün daha az miqdarda yağıntı proqnozu göstərirlər. Lakin real vəziyyətdə, dünya meteoroloji praktikasına əsasən, bu tip ekstremal fırtınaların daşıdığı su potensialının modellərin göstərdiyi 50-60 mm-dən çox olacağı, hətta 100-150 mm, bəzi lokal ərazilərdə isə 200 mm-dən artıq yağıntının düşməsi ehtimalının yüksək olduğunu vurğulayır (15:19 - 15:42). Meteoroloq Rəşad Həsənovun verdiyi məlumata görə, ekstremal hava şəraiti və "supersell" fırtınalarına səbəb olan atmosferin troposfer qatıdır (11:47 - 12:05). Bu qeyri-sabitliyin yaranma prosesi aşağıdakı kimi izah edilir: Qeyri-sabitlik: Troposferin aşağı qatlarından ta yuxarı qatlarına qədər (9-10 km) bütün səviyyələrdə ciddi bir qeyri-sabitlik müşahidə olunur (11:39 - 12:03). Rütubətin doyma dərəcəsi: Troposferin bütün qatlarında rütubətin tam doyması gözlənilir (12:05 - 12:07). Nəticə: Bu şərait fırtınanın pik həddə çatmasına, şiddətli tufan və "supersell" buludlarının formalaşmasına şərait yaradır (12:07 - 12:17). Meteoroloq Rəşad Həsənov proqnozunda ekstremal hava şəraiti və yağıntı riski üçün müxtəlif rəng kodlarından istifadə edir. Videoda qeyd olunan təhlükə səviyyəsini bildirən rəng kodları aşağıdakılardır: Ümumilikdə, Rəşad Həsənov xüsusilə narıncı və qırmızı rənglərlə işarələnmiş zonaların (Bakı, Abşeron, Sumqayıt və Dağlıq Şirvan) ciddi risk altında olduğunu vurğulayır (1:50-2:06, 7:22-7:26). Meteoroloq Rəşad Həsənov videoda (1:39, 12:53-13:13) qeyd edir ki, sözügedən ekstremal hava proqnozu dünyanın bir sıra aparıcı qlobal hava modelləri və tədqiqat mərkəzləri tərəfindən üst-üstə düşən siqnallarla təsdiqlənir. Bu qurumlar sırasına daxildir: Avropanın Orta Mənzilli Hava Proqnozları Mərkəzi (ECMWF): Həm superkompüter, həm də insan tərəfindən kodlaşdırılmış modelləri vasitəsilə (1:40, 7:58-8:11, 12:55). Almaniya Hava Xidməti (DWD/Alman modeli): Dünyanın ən dəqiq modellərindən biri kimi qeyd edilir (6:01, 9:04, 13:00). Yaponiya Milli Hidrometeorologiya Departamenti: Qlobal model vasitəsilə (2:31, 13:05). Avstraliya Hava Modeli: (3:13, 4:55). Kanada Qlobal Hava Modeli: (4:59, 13:10). Amerika Birləşmiş Ştatlarının (GFS) modeli: (7:28). Rusiya (Qərbi Rusiya regionları) hava tədqiqatları mərkəzi: (13:06).