Echo Wielkiego Wybuchu. Promieniowanie reliktowe

Historia nauki rzadko przypomina prostą linię prowadzącą od pomysłu do Nobla. Częściej to gąszcz pomyłek, zbiegów okoliczności, a czasem i... irytacji. W dzisiejszym odcinku opowiemy o jednym z ważniejszych odkryć w dziejach kosmologii, które zaczęło się od walki z uporczywym szumem i gołębiami. 🕊️ Arno Penzias i Robert Wilson nie szukali dowodów na początek Wszechświata. Chcieli po prostu skalibrować wielką antenę w Holmdel. Zamiast czystego sygnału usłyszeli jednak jednostajny, irytujący szum, który dobiegał z każdego kierunku nieba. Co z tego wynikło? Zapraszamy do obejrzenia/wysłuchania odcinka. Małe sprostowanie dot. odbierania promieniowania reliktowego przez stare telewizory: Dziękuję za komentarz w tej sprawie. Rzeczywiście, analogowe telewizory pracowały w paśmie VHF/UHF (do ok. 1 GHz), natomiast maksimum widma mikrofalowego promieniowania tła przypada w okolicach 160 GHz. Telewizor nie „odbiera” więc tego promieniowania wprost. Widoczny na ekranie „śnieg” to przede wszystkim szum termiczny elementów wejściowych oraz zakłócenia generowane lokalnie – i powinienem był to zaznaczyć w odcinku. W literaturze popularnonaukowej podkreśla się, że śladowa część całkowitego szumu może mieć związek z wszechobecnym mikrofalowym tłem kosmicznym i na to chciałem zwrócić uwagę, ale faktycznie – zapędziłem się. Bo nie jest to jednak dominujące źródło zakłóceń. W tym losowym szumie jest także — choć w znikomym stopniu – bardzo stare światło – to chciałem podkreślić, ale przesadziłem. Zatem dziękuję za korektę i za czujność. Korzystałem z: 📌Alpher, R. A., Bethe, H., Gamow, G., The Origin of Chemical Elements, Physical Review, 📌Alpher, R. A., Herman, R. C., Evolution of the Universe, Nature, 📌Baryszew, J., Teerikorpi, P., Wszechświat. Poznanie kosmicznego ładu, 📌Bryson, B., Krótka historia prawie wszystkiego, 📌Dicke, R. H., Peebles, P. J. E., Roll, P. G., Wilkinson, D. T., Cosmic BlackBody Radiation, Astrophysical Journal, 📌Dreifus C., How Two Pigeons Helped Scientists Confirm the Big Bang Theory, https://www.smithsonianmag.com/smiths... 📌Drozdowski, H., Fizyczny obraz świata, 📌Gamow, G., The Evolution of the Universe, Nature, 📌Gribbin, J., W poszukiwaniu Wielkiego Wybuchu. Kosmologia i fizyka kwantowa, 📌Hartle, J. B., Grawitacja. Wprowadzenie do ogólnej teorii względności Einsteina, 📌Heller, M., Granice kosmosu i kosmologii, 📌Hogan, C. J., Mała księga Wielkiego Wybuchu. Kosmiczny elementarz, 📌Kolb, E. W., Turner, M. S., The Early Universe, 📌Lightman, A., The Discoveries, 📌Mather, J. C., Measurement of the Cosmic Microwave Background Spectrum by the COBE FIRAS Instrument, Astrophysical Journal, 📌Peebles, P. J. E., Principles of Physical Cosmology, 📌Penzias, A. A., Wilson, R. W., A Measurement of Excess Antenna Temperature at 4080 Mc/s., Astrophysical Journal, 📌Przystawa, J., Odkryj smak fizyki, 📌Shu, F. H., Galaktyki, gwiazdy, życie. Fizyka Wszechświata, 📌Singh, S., Wielki Wybuch. Narodziny Wszechświata, 📌Smoot, G., Wrinkles in Time, 📌Weinberg, S., Pierwsze trzy minuty. Współczesny obraz początku Wszechświata, 📌Wilson, R. W., Nobel Lecture, https://www.nobelprize.org/prizes/phy..., 📌Wróblewski, A. K., Historia fizyki. 🔈 Dla przypomnienia: każdy z odcinków można także przesłuchać na Spotify. Spotify: https://open.spotify.com/show/0hWekfw... RSS: https://anchor.fm/s/ea5a6b7c/podcast/rss