seyda molla musa hayatını anlatıyor

MÜDERRİS MOLLA MUSA CELÂLÎ (GEÇİT) HOCA Şeyh Ahmed-i Hânî çığırının devamcısı sayılan Molla Mahmûd-i Beyâzidî, Molla Muhammed-i Celâlî, Halife Yusuf Topçu’dan sonra Doğubeyazıt’ta köklü bir medrese eğitimi veren ve binlerce talebe yetiştiren, talebelerine klasik medrese programının yanında Ahmed-i Hânî’nin “Mem u Zîn”, Nubihar”, “Ekîda İmané” eserlerini okutan ve şerh eden, bunlarla birlikte Molla Mehmed-i Bateyî’nin “Mevlid”, Molla Halil-i Siirdî’nin “Nehcü’l-Enâm” adlı eserlerini şerh ve haşiyelerle Arapça’ya tercüme edip açıklayan âlim, Molla Musa Celâlî’dir Şeyh Ahmed-i Hânî çığırının devamcısı sayılan Molla Mahmûd-i Beyâzidî, Molla Muhammed-i Celâlî, Halife Yusuf Topçu'dan sonra Doğubeyazıt'ta köklü bir medrese eğitimi veren ve binlerce talebe yetiştiren, talebelerine klasik medrese programının yanında Ahmed-i Hânî'nin "Mem u Zîn", Nubihar", "Ekîda İmané" eserlerini okutan ve şerh eden, bunlarla birlikte Molla Mehmed-i Bateyî'nin "Mevlid", Molla Halil-i Siirdî'nin "Nehcü'l-Enâm" adlı eserlerini şerh ve haşiyelerle Arapça'ya tercüme edip açıklayan âlim, Molla Musa Celâlî'dir. 2.1. İlmi ve Fikri Hayatı 1938 yılında Doğubayazıt'ın Telçeker Köyünde doğan ve ilkokuldan sonra bölgenin muhtelif medreselerinde 17 yaşına kadar dinȋ ilimleri tahsil eden müellif, daha sonra İmam-Hatiplik görevine başlayarak yaklaşık 60 senedir medreselerde ders vermektedir. Son beş yılında kendisini tamamen ilmi kitaplar hazırlamaya adayan müellif halen yaşamakta olup Doğubayazıt'ta ikamet etmektedir. Resmi adı "Musa Geçit" şeklinde olan bilim insanımız, halk arasında ve bölge uleması nezdinde "Molla Musa el-Celâlȋ" diye meşhur olmuştur. 2.2. Eserleri ve Eserlerinin Muhtevası Müellifin medrese çevrelerinde ve dini ilimler alanında gerek Türkiye'de gerekse çevre ülkelerde tanınan eserleri şunlardır: 2.2.1. Mecmuatu'l-Ulum: Eski medreseler ile çağdaş dini okul ve fakültelerce okutulan Sarf, Nahiv, Mantık İlmi, Vadı İlmi, Akaid ve Kelâm İlmi, Tasavvuf, Fıkıh Usulü, Tefsir Usulü, Hadis Usulü, Tecvid, Aruz İlmi, Belağat, Beyan, Münazara, Meani, Bedi İlimleri gibi 15 adet temel ilmin kısa ve öz bir şekilde ele alındığı ansiklopedik bir eserdir. "İslami İlimlere Giriş" niteliğinde toplu ve yeterli bilgilerin talebeye hazır bir şekilde sunulmasını hedef almaktadır. 2.2.2. Mecmuatu'l-Fevaid: Günümüzde yaşayan bir dinȋ ilimler talebesinin bilmesi gereken klasik ve modern konulardaki bilgilerin toplu bir şekilde ele alındığı "Faydalı Bilgiler Ansiklopedisi" niteliğindedir. 2.2.3. Mecmuatu'l-Kasaid: Arap cahiliyyesi döneminde en meşhur Muallakat-ı Seb'a (Kâbe'ye asılan yedi adet kaside) şiirleri ile İslam Tarihinde çok meşhur olan Arapça edebi kasideleri şerh eden bir eserdir. İslam Tarihi boyunca Arap Dili ve Edebiyatında en meşhur kaside ve divanların da ele alındığı eser, türünün ilki ve en toparlayıcısı olarak kabul edilmektedir. Hz. Ali ile İmam Şafii'nin divanları da eserde şerh edilmektedir. 2.2.4. Mecmuatu'l-Fetava: 2.2.5. Mecmuatu'l-Makasıd: 2.2.6. Haşiye Ala İşarati'l-İ'caz: 2.2.7. Mevlit Ve Divan: çesiyle yazıldığı eserde ayrıca müellifin muhtelif yıllarda yazdığı dinî ve tasavvufî şiirleri toplanmıştır. 2.2.8. Şerhu Kasaid-i İbn Fariz: 2.2.9. Şerhu Ebyati Tarihi'l-Hulefa: 2.2.10. Şerhu Ebyati Nuri'l-Ebsar: 2.2.11. Bazı Şüphelere Cevaplar: 2.2.12. Kızıl İcaz Şerhi: 2.2.13. Tefsiru'l-Muhmel Üzerine Haşiye: 2.2.14. İhsan Süreyya Sırma'ya Reddiye: 2.2.15. Ta'lîkât Ala Haşiyeti'l-Kızılcı Ala Tasrifi'l-Eşnevî: 2.2.16. Mecmuatu'r-Resâil: 2.2.17. Er-Risaletu'd-Daiyye İla Mahabbati Muaviye: 2.2.18. Nefyu'l-Ciheti Ve'l-Hululi ve'l-İttihadi ve'l-Mekân Anil'llâhi'l-Vahidi'l-Kahhâri'r-Rahmân: 2.2.19. Ta'lîkât Alâ'l-Kitâbi'l-Lezi Yebhasu Ani'l-lâh: yan ta'liklerin bulunduğu bir kitaptır. Sembol Yayınları tarafından İstanbul'da bastırılmıştır. 2.2.20. Senau's-Sakaleyn Fî Menâkıb-i'ş-Şeyheyn Ebî Bekir Es-Sıddîk ve Ömer El-Farûk: kil ve istifadeyle yazılmış olan bir eserdir. Sembol Yayınları tarafından İstanbul'da bastırılmıştır. 2.2.21. Celâu'l-Ayneyn Fî Menâkıb-i'l-Hateneyn Usmân Zî'n-Nureyn Ve Alî Ebî's-Sıbteyn: 2.2.22. El-Envâru's-Satıa Fi'l-Ecvibeti Ani'l-İ'tirâdâti'l-Vârideti Alâ'l-Hulefâi'l-Erbaati: 2.2.23. Nuru'l-Basar Fî Menâkıbi'l-Eimmeti'l-İsney Aşer: 2.2.24. Feyzu'l-Kadiri'l-Mubdî Şerhu'l-Mevlidi'l-Kurdî: 2.2.25. Feyzu'l-Kadiri'l-Allâm Şerhu Nehci'l-Enâm: 2.2.26. Feyzu'l-Kadîri'r-Rahmân Şerhu Newbihârâ Biçûkân: 2.2.27. Feyzu'l-Kadiri'l-Mennân Şerhu Aqîdeti'l-iman 2.2.28. Mecmuatu'l-Fuyûzât: 2.2.29. Şerhu Tefsîri'n-Nesefî: 2.2.30. Tuhfetu'l-Habîb: 2.2.31. Hediyyetu'l-Fakîr Fî Beyâni Ezkâri'l-Kadîr: