Od bębna do ikony. Symbolika obrazu „Batory pod Pskowem” Jana Matejki – wykład

Od bębna do ikony. Symbolika obrazu „Batory pod Pskowem” Jana Matejki Prowadzący: prof. Michał Haake, Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu „Stefan Batory pod Pskowem” należy do najbardziej przejrzystych pod względem znaczenia obrazów Jana Matejki. Nie pozostawia wątpliwości, kto jest zwycięzcą, a kto pokonanym, proszącym o pokój. Dla współczesnych Matejki było też oczywistym, że obraz powstał ku pokrzepieniu rodaków artysty po klęsce powstania styczniowego, dla przypomnienia im, że w przeszłości Rosja musiała ukorzyć się przed potężną Rzeczpospolitą. Dlaczego więc mielibyśmy powracać w badaniach do dzieła, o którym wszystko już wiadomo? Powodem jest fakt, że Matejko rozumiał przesłanie obrazu w dużej mierze inaczej niż większość piszących o „Batorym” – zarówno autorów recenzji powstałych przy okazji pierwszych prezentacji obrazu, jak i historyków, także dzisiejszych. Wykład przybliża Matejkowską interpretację wojny Stefana Batorego z Moskwą, zwracając również uwagę na symboliczną wymowę wielu spośród ukazanych na obrazie przedmiotów, motywów czy sytuacji.