Yaşam ve Ölüm Üzerine 4 Ders / 3. Ders

Description: 3. Hafta 7 Mart Pazar Saat 17.00 Serdar Tekin Ölüm Korkusu ve Siyasal Yaşamın İnşası: Hobbes, Hegel,Fanon Özet: Bu derste ölüm korkusunun siyasal yaşamla ilişkisini ve daha özel olarak siyasal topluluğun inşasında oynadığı rolü tartışmayı amaçlıyoruz. Hobbes, Hegel ve Fanon ―şüphesiz her biri kendine özgü biçimlerde olmak üzere― ölüm korkusunun siyasal tabiyetle bağını vurgulayan düşünürler. Hobbes doğa durumundaki bireyleri Leviathan’ın boyunduruğu altına girmeye sevk eden asli kuvvet olarak sunar ölüm korkusunu. Hegel için iki öz-bilincin tanınma savaşı, birinin ölüm korkusuna teslim olması yüzünden sona erer ve yerini efendi-köle ilişkisine bırakır. Nihayet Fanon’a göre, sömürgeleştirilmiş bir halkın ölüm korkusu ve bu korkuyu diri tutan pratikler bütünü, sömürgeci tahakküm sistemlerinin zembereğini oluşturur. Öte yandan, ölüm korkusunun siyasal yaşama tahvili ve bunun dolayımları konusunda bu üç düşünürün birbirinden çok farklı perspektifleri olduğunu da kaydedelim hemen. Hobbes için siyasal yaşamın rasyonelleşmesi ve sekülerleşmesi ruhlardan, cinlerden veya ahiretten değil, ölümden korkmamıza bağlıdır mesela. Hegel için kölenin doğayı dönüştüren uygarlaştırıcı emeği, karşılıklı tanınmayı mümkün kılacak tarihsel öğrenme süreçlerini harekete geçirir. Fanon için ise sömürgeleştirilmiş bir halkın özgürlüğü ölüm korkusunun şiddet yoluyla alt edilmesini gerektirir. Bu üç perspektifi bir arada ele alma çabası, aynı zamanda daha güncel bir sorunsala da müdahale etme amacı taşıyor: İçinde bulunduğumuz tarihsel/siyasal momentte “nekropolitika”dan ne anlamalıyız? Metinler Thomas Hobbes, Leviathan, çev. Semih Lim (YKY, 1993), 13. Bölüm: s. 92-96. G. W. F. Hegel, Tinin Görüngübilimi, çev. Aziz Yardımlı (İdea, 2011), § 178-196: s. 122- 130. Frantz Fanon, Yeryüzünün Lanetlileri, çev. Şen Süer (İletişim, 2021), 1. Bölüm: s. 41-88 Frantz Fanon, Siyah Deri, Beyaz Maskeler, çev. Orçun Türkay (Metis, 2020), 7. Bölüm: s. 165-176. Ayşen Gür (İletişim, 2020), 3. Bölüm, s. 91-126.