ULU OZANLAR- DEDEMOĞLU -(ÇORUM/ SUNGURLU)

Dedemoğlu, 17. yüzyılın sonlarından, 18.yüzyılı ortalarına kadar yaşamış bir Alevi-Bektaşi halk ozanıdır. İran Şahı Süleyman'ın büyük oğlu olarak İsfahan'da dünyaya geldi. Asıl adı Abbas'tır. Babasının ölümünden bir süre sonra kardeşiyle taht kavgasına girişti ve yenildi. Osmanlı sultanı 3. Ahmet'in yanına sığındı. Sultan Ahmet, ona 200 kuruş aylık vererek Midilli adasına yolladı, daha sonra Limni adasına gitti, bir süre sonra Anadolu'ya kaçtı ve Çorum,a gelip yerleşti ve orada hakka yürüdü.Mezarı Çorum /Sungurlu - Araf Köyün dedir. Deyişleri ve dünya görüşüyle yöre halkının gönüllerini fethetti. Dedemoğlu, da Çagdaşı Teslim Abdal gibi Kul Nesimi gibi Çorumlu Alioğlu'nu Mürşid olarak seçmiştir. Kul Nesimi (Çorum/Alaca -Nesimi Keşlik Köyü) bir deyişinde bunu şöyle dile getirir Pirim Alioğlu, Bozdogan'dan gel oldu (Bozdoğan Çorum/Alacanın bir köyüdür) Gördüm murşidim, müşkülüm halloldu Kilavuzum Sah Merdan Ali oldu Özüme gönderdim kendi kuşumu. Dedem Oğlu Nefeslerine Hak Muhammed On İki İmam sevgisini ve Bektaşi öğretilerini işlemiştir. Daha sonraları önemli bir savaşa karışmak zorunda kaldı. (Nedeni hakkında birçok spekülasyon var.) Bazı Kaynaklara göre Dedemoğlu Çorum köylerinden topladığı binlerce kişilik güce dayanarak İran Şahı Abbası-ı Salis ünvanıyla şahlığını ilan etti dönemin ileri gelen beyleri tarafından da destek gördü kısa zamanda nüfuzu arttı ve Osmanlı güçleriyle (Çorum- Sarımbey) Köyü yakınlarındaki Hatap boğazında yaptığı savaşta yenildi. Dedemoğlu'nun yaşadığı dönemde memleket savaşlara, zulümlere, sürgünlere maruz kalmış, Dedemoğlu, şiirlerinde sürgünlere, savaşlara da yer vermiş, kurtuluşa ermenin ancak Hz. Muhammed Hz. Ali ve Oniki İmamların himmeti ve cenab-ı hakkın inayetiyle olacağını söyledi. Ozan, ayrıca nefeslerinde oldukça düzgün ve deruni bir dil kullanmıştır. Gerçeğe Hüüü !!!!!!