Şamaxı soyqırımı, yandırılmış Mədrəsə və Peyğəmbər mağarası

The Shamakhi Genocide, also known as the March Days, was a tragic event that occurred in Azerbaijan in 1918. This event was marked by a series of violent attacks and massacres against the Azerbaijani population, specifically targeting the Muslim population of the city of Shamakhi and the surrounding regions. The violence began on March 30, 1918, when a group of Armenian Bolsheviks launched an attack on the city of Baku, the capital of Azerbaijan at the time. The attack was unsuccessful, and the Bolsheviks were forced to flee the city. However, the attack served as a signal for Armenian militias in other parts of the country to begin their own campaign of violence. On March 31, 1918, a large group of armed Armenian militants entered the city of Shamakhi, located in the central part of Azerbaijan. The militants, who were heavily armed and organized, began a systematic campaign of violence and murder against the Muslim population of the city. The Armenian militants first attacked the local police station, killing several officers and taking control of the city. They then began a brutal campaign of violence, targeting mosques, homes, and businesses owned by Azerbaijanis. The militants raped and killed women and children, and burned entire neighborhoods to the ground. The violence continued for several days, with the Armenian militants moving from village to village, slaughtering innocent civilians and committing acts of unspeakable cruelty. In total, it is estimated that over 20,000 Azerbaijanis were killed during the Shamakhi Genocide, with many more being displaced from their homes and forced to flee for their lives. Azərbaycan torpaqlarında “Böyük Ermənistan” dövləti yaratmaq istəyən erməni millətçilərinin 1918-ci ildə bütün ölkə hüdudlarında həyata keçirdikləri cinayətkar əməlləri arasında öz miqyasına, qurbanların sayına və vurduğu maddi-mənəvi ziyanın ölçüsünə görə Şamaxı soyqırımı ayrıca yer tutur. Şamaxı qəzasında bədnam S. Lalayanın və T. Əmirovun rəhbərlik etdikləri erməni daşnakları azğınlaşaraq müsəlman əhaliyə misli görünməmiş divan tutmuşlar. Erməni və molokan əsgərləri müsəlmanların evlərinə soxulur, qorxu içində olan insanlardan silah gücünə bütün qiymətli əşyalarını, pullarını alır, sonra ailələri bütünlüklə qətlə yetirmişlər. Eləcə də S.Lalayanın əmri ilə erməni əsgərləri şəhərin 12 məhəllə məscidlərinə, həmçinin VIII əsrə aid olan Cümə Məscidinə sığınan şəhər sakinlərini diri-diri yandırmışlar. Zorakılıq və talanlar 4 gün, Gəncədən Şamaxı müsəlmanlarının köməyinə gələn azərbaycanlı qoşunları şəhərə daxil olana qədər davam etmişdir. Ümumilikdə isə, Şamaxıda iki dəfə törədilmiş azərbaycanlıların soyqırımı zamanı şəhərin 21.127 nəfər müsəlman əhalisindən 8-10 min arasında insan qətlə yetirilmiş, qalan əhali isə Azərbaycanın müxtəlif şəhər və qəzalarına qaçqın halında dağılmışdır. Yaşayış məhəllələri və məscidlərlə yanaşı, şəhərdə bütün ictimai bina¬lar, bazarlar, yüzlərlə dükan, anbar, dəyirman və digər mülki obyektlər yandırılaraq tamamilə məhv edilmişdir. Şamaxıda baş verən soyqırımı 1918-ci ilin iyul ayının ortalarında Türk-Azərbaycan qoşunları tərəfindən azad olunana qədər davam etmişdir. Həmin dövr ərzində ümumilikdə Şamaxı qəzasının 106 kəndi yandırılaraq dağıdılmış, 110 kəndin sakinləri isə erməni-molokan quldur dəstələrinin hücumlarından zərər çəkmişlər. Hücumlar zamanı və əsirlikdə öldürülənlərin – ümumi sayı 4359 nəfəri qadın və uşaq olmaqla, 10.341 nəfər təşkil etmişdir. Bir neçə ay ərzində dağlarda, meşələrdə, düzənliklərdə dolaşan, həmçinin digər qəzaların şəhər və kəndlərinə dağılışmış qaçqınlar arasında soyuqdan, aclıqdan və xəstəliklərdən ölənlərin sayı isə on minlərlə ölçülmüşdür. Şamaxı qəzasının müsəlman kəndlərinin sakinlərinə vurulan maddi ziyanın ümumi həcmi 607.167.420 rubl təşkil etmişdir. Şamaxı soyqırımını Azərbaycanın digər bölgələrindəki soyqırımlarından fərqləndirən cəhət qəzanın molokan-rus əhalisinin də bu hadisələrdə ermənilərlə birgə fəal iştirakı olmuşdur. Şamaxı soyqırımına dair Komissiyanın sənədləri ümumilikdə, 22 cild istintaq materialı və 63 fotoşəkil təşkil etmişdir. Bu sənədlər 1918-ci il Şamaxı faciəsinin tam mənzərəsinin miqyasını bilməyə imkan verir. Videoların davam etməsi üçün kanalımıza abunə olmağı və bildirimləri açmağı unutmayın. Sosial media hesablarımız ; instagram/getdikgorduk tiktok/getdikgorduk #azerbaijan #azerbaycan #azərbaycan #azerbaijantravelvlog #factaboutazerbaijan #travelvlogger #travelvlog #vacationtoazerbaijan #visitingazerbaijan #travelblogger #azerbaijantravel #şamaxırayonu #nərimankənd #mədrəsə #şamaxımədrəsəkəndi #matrasa #31mart #31martqubasoyqırımı #şamaxısoyqırımı #samaxigezmeliyerleri #samaxigezmeliyerler #şamaxığəzməliyerlər #samaxirayon #martsoyqrımı #martsoyqirimi #ermənisoyqırımı #ermenisoykirimi #armeniangenocide #soyqirim #samaxi #şamaxı