Największa kradzież złota w historii. Kto wyniósł całe złoto ZSRR przed jego rozpadem

Do tego dochodziły wpływy z nieruchomości, udziały w kontrolowanych przez partię bankach i instytucjach, a także środki przychodzące przez kanały, o których mało kto wiedział nawet w samym aparacie. Efekt był imponujący. Po rządach Andropowa i Czernienko złoty zapas ZSRR wynosił blisko siedemset dwadzieścia ton. Dla porównania: Cesarstwo Rosyjskie przed pierwszą wojną światową zgromadziło tysiąc czterysta ton. Bolszewicy stopili ten zapas do stu pięćdziesięciu ton. Stalin odbudował rezerwy, a po najtrudniejszej wojnie w dziejach Rosji i spłacie lend-lease — tysiąc pięćset ton zwrócono Stanom Zjednoczonym — zostawił po sobie dwa tysiące ton złotych sztabek. Te liczby nie są przypadkowe: pokazują, że siedemset dwadzieścia ton przy relatywnym spokoju ery Gorbaczowa to był wynik osiągalny, a nawet skromny. I właśnie ten zapas — między rokiem tysiąc dziewięćset osiemdziesiątym piątym a dziewięćdziesiątym pierwszym — stopniał do niecałych trzystu ton. Izba Kontrolna Federacji Rosyjskiej, badająca stan rezerw w tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątym szóstym roku, sformułowała jednoznaczny wniosek: złoty zapas Gosfundu kraju jest wyczerpany. Żadnej otwartej wojny, żadnej epidemii, żadnej klęski żywiołowej. Złoto po prostu zniknęło. Razem z nim zniknęło jedenaście miliardów rubli z rachunków KPZR. Fundusz diamentowy — Ałmazny Fond — skurczył się do rozmiarów, o których komisarze woleliby nie mówić głośno. Związek Radziecki jeszcze nie upadł, a jego skarbce były już puste. Paradoks był porażający: kraj, który przez dekady szczycił się mocarstwowym statusem i deklarował wyższość nad „zgniłym Zachodem", okazał się pusty w środku — jak muzeum, którego eksponaty ktoś nocą wyniósł tylnym wyjściem. Każde poważne śledztwo ma swoje trupy. To śledztwo miało ich wyjątkowo dużo — i to w sensie dosłownym. Latem i jesienią tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego pierwszego roku, w ciągu zaledwie kilku tygodni, z okien moskiewskich wieżowców wypadło kilka osób bezpośrednio związanych z finansami partii. Dwudziestego szóstego sierpnia tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego pierwszego roku Nikołaj Krucziną, sześćdziesięciotrzyletni kierownik spraw KC KPZR nadzorujący lokowanie wkładów partyjnych w zagranicznych bankach, wypadł z balkonu swojego mieszkania przy Płotnikow Pierieułok w Moskwie. Zginął na miejscu. Oficjalnie: samobójstwo. Niecałe sześć tygodni później, szóstego października, wypadł z okna swojego apartamentowca przy Granatnyj Pierieułok jego poprzednik na tym stanowisku — osiemdziesięcioletni Georgij Pawłow, który kierował sprawami KC przez osiemnaście lat.