Τζια, Ποίσσες (4): Συρτά, Πόλκα και Βουρκάρικος, τσαμπούνα Γιάννης Γκρέκας 2010.

Τσαμπούνα Γιάννης Γκρέκας, τραγούδι Στ. Πολίτης. Τουμπί αρχικά παίζει ο Αντ. Γκρέκας, και γύρω στο δέκατο λεπτό τον αντικαθιστά ο Στ. Πολίτης. Καταγραφή Περικλής Σχινάς, Ποίσσες Σεπτ. 2010. Από ένα αυτοσχέδιο γλεντάκι παρέας, όπου συμμετείχαν ο Γιάννης Γρέκας κι ο Αμιλιανός Λαγκώνης (τσαμπούνες) και ο Αντώνης Γρέκας κι ο Στ. Πολίτης (τουμπιά), οι γυναίκες τους, και μερικοί άλλοι φίλοι και γειτόνοι. Περισσότερα εδώ:    • Τζια, Ποίσσες (1): Συρτά, τσαμπούνα Γιάννη...   Άλλη μια σειρά από συρτά, που αυτή τη φορά γυρίζουν κατευθείαν σε πόλκα παραλείποντας τον μπάλο, και τελικά καταλήγουν σε Βουρκάρικο. 00:00 Κλώσσα τα πουλιά. Κλασικό συρτό της τσαμπούνας, διαδεδομένο σε πολλά τσαμπουνονήσια των Κυκλάδων και του βόρειου Αιγαίου, με λίγο-πολύ συγκεκριμένα δίστιχα. 04:03 Κι αν δε σ’ αφαλοκόψω. Ένας υποτυπώδης σκοπός για μερικά λίγο-πολύ σταθερά δίστιχα, που εκφέρονται σε γρήγορο ρυθμό. Έχει πάντοτε σύντομη διάρκεια. Μοιάζει πολύ με ένα μέρος του σαμιώτικου «Μπαρμπα-Μαθιού», και ίσως προέρχεται από αυτόν. Σε πιο πρόσφατες και πιο τυποποιημένες εκτελέσεις το χρησιμοποιούν ως ρεφρέν στου «Στρατή το παραγάδι». 04:27 Για δες τηνε την πέρδικα. Σκοπός για ελεύθερα δίστιχα αλλά και για πολύστιχα ομοιοκατάληκτα τραγούδια. 05:43 Σαν της Ωριάς το κάστρο. Στην Τζια σώζεται ακόμη, έστω και υπολειμματικά, η ανάμνηση μερικών από τα παμπάλαια πανελλήνια αφηγηματικά διηγηματικά τραγούδια. Ένα από αυτά είναι η παραλογή του Κάστρου της Ωριάς. Στον ίδιο σκοπό, σε άλλα κοντινά νησιά (Κύθνο, Πάρο) τραγουδιούνται άλλα, πιο ελαφρά και εύθυμα τραγούδια, εμφανώς πολύ νεότερης σύνθεσης αλλά στο ίδιο στιχουργικό καλούπι. Παραλλαγές του ίδιου σκοπού για το ίδιο τραγούδι, το Κάστρο της Ωριάς, εντοπίζονται και σε πιο μακρινά νησιά, όπως η Χίος και η Κάρπαθος, αλλά και στην προπολεμική δισκογραφία (Ρίτα Αμπατζή). 06:41 Την πίτα που ’φαγε ο σπανός. Το συγκεκριμένο δίστιχο (δεν έχω ακούσει άλλα) τραγουδιέται μόνο του (;) στον ίδιο σκοπό με τη Μηλίτσα. Η Μηλίτσα είναι τοπική παραλλαγή της παραλογής «Φωνή από το μνήμα», δηλαδή άλλο ένα από τα σπάνια επιβιώματα της παλιάς δημοτικής παράδοσης όπως και το προηγούμενο. Αξίζει να παρατηρήσουμε ότι σ' όσα νησιά παρουσιάζουν εξίσου υπολειμματικά επιβιώματα πολύστιχων δημοτικών τραγουδιών, αρκετά συχνά πρόκειται για τα δύο συγκεκριμένα τραγούδια. 07:41 Γαλιάντρα μου. Σκοπός για δίστιχα, εν μέρει προκαθορισμένα και εν μέρει ελεύθερα. 09:38 Της παπαδιάς τα πρόβατα − Η Μαριωρή παντρεύεται. Δύο νεότερα ομοιοκατάληκτα πολύστιχα τραγούδια, στον ίδιο σκοπό με το «Για δες τηνε την πέρδικα» παραπάνω. Το δεύτερο, η Μαριωρή, φαίνεται να αποτελεί παραλλαγή ή απόηχο του «Τριτσιμπίδα», που είναι γνωστό κυρίως ως (μοραΐτικο;) τσάμικο, δισκογραφημένο ήδη από το 1926:    • Τριτσιμπίδας και Μαργιορή   12:43 Πόλκα Η πόλκα είναι ένας από τους «ευρωπαϊκούς» χορούς που η μόδα τους, στις προπολεμικές δεκαετίες, σάρωσε όλη την Ελλάδα, αρχής γενομένης βέβαια από τα αστικά κέντρα. Οι χοροί αυτοί (πόλκα, βαλς, φοξ τροτ, φοξ αγκλαί, ταγκό κ.ά.) έκαναν ένα πέρασμα και από ολόκληρη, λίγο πολύ, την ελληνική επαρχία, προσαρμόστηκαν με ποικίλους τρόπους στην αισθητική της κάθε τοπικής μουσικής, και σε κάποια μέρη κάποιοι από αυτούς ρίζωσαν και πλέον αποτελούν παράδοση γενεών. Η πόλκα της Τζιας έχει χορευτικά μια κάποια ομοιότητα με την ευρωπαϊκή πόλκα, μουσικά όμως καμία. Παρόμοιες πόλκες της τσαμπούνας παίζονται και στην Ανάφη, παλιότερα στη Νάξο, στη Σύρα με τσαμπούνες μεν αλλά σ' έναν σκοπό που θυμίζει κάπως περισσότερο κανονική πόλκα, κ.α. 14:00 Βουρκάρικος Τοπικός χορός, κατά βάση οργανικός. Λέγεται ότι παλιά είχε και τραγούδι που ξεχάστηκε, αν και υπολειμματικά σώζεται μια φράση, που παραπέμπει μάλλον σε παιχνιδοτράγουδο παρά σε τραγούδι. Μουσικά συγγενεύει με μια ενδιαφέρουσα ομάδα τοπικών χορών των Κυκλάδων: τον σχεδόν ομώνυμο Μπουρδάρικο / Βουργάρικο της Πάρου    • Αντίπαρος: Βουργάρικος και μπάλος (οργ.), ...   (πάλι με τσαμπούνα, ίδιος χορός - ουσιαστικά αργό χασαποσέρβικο), το Νι και Ντρε της Σύρας    • Σύρα, Φοίνικας: Νι και Ντρε (οργ.), τσαμπο...   (τσαμπούνα, δεν ξέρω τον χορό) και το Νι και Ντρε της Αμοργού    • Νι Και Ντρε   (βιολιά, άλλος χορός). Μια λίγο διαφορετική εκτέλεση του τζιώτικου Βουρκάρικου εδώ    • ΚΕΑ (ΤΖΙΑ)_ΜΟΥΣΙΚΗ &' ΧΟΡΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ (...  , όπου βλέπουμε και τον χορό.