10. Söz - 6. Hakikat - 5. Esas, 6. Esas, 7. Esas, 8. Esas, 9. Esas

BEŞİNCİ ESAS: Hem şunu da anla ki, bu geçici varlıklar sadece yok olmak için yaratılmamıştır. Onlar kısa bir süre var olup, belirli bir düzene girerek şu amaçlara hizmet eder: • Görüntüleri kayda geçsin • Örnekleri alınsın • Anlamları anlaşılsın • Sonuçları saklanıp korunsun Böylece sonsuz hayat sahipleri için kalıcı manzaralar oluşturulsun ve ahirette başka güzel amaçlara vesile olsun. Varlıklar sadece yok olmak için değil, kalıcı olmak için yaratılmıştır. Görünüşte geçici olsalar da, aslında görevlerini tamamlayıp ayrılırlar. Bir şey bir yönden yok olurken, birçok yönden kalıcı izler bırakır. Bunu bir çiçek örneğiyle açıklayalım: Bir çiçek kısa bir süre açıp bize gülümser ve sonra solar. Ama tıpkı konuştuğumuz bir kelime gibi, o çiçek kaybolurken binlerce örneğini başkalarına bırakır. Onu gören her insanın hafızasında görüntüsünü, her tohumunda özünü bırakır. Sanki her hafıza ve her tohum, o çiçeğin güzelliğini saklayan bir fotoğraf makinesi, varlığını sürdürmesi için bir yuva gibidir. Eğer en basit canlı varlık (çiçek) bile böyle kalıcı izler bırakabiliyorsa, düşünün ki en yüksek seviyedeki canlı olan ve ölümsüz ruha sahip insanın sonsuzlukla ne kadar yakından ilgisi vardır. Bakın çiçekli ve meyveli büyük bitkilerin her biri, küçük bir ruha benzer. Bu bitkilerin varlığını sürdürme kanunu ve görüntüsü, minicik tohumlarda düzenli bir şekilde, büyük değişimler içinde korunup saklanır. İşte bunun gibi, insan ruhu da çok değerli ve yüce bir varlıktır. Maddi bir bedene bürünmüş, şuurlu ve nurlu olan insan ruhu da sonsuzlukla derinden bağlantılıdır. ALTINCI ESAS: Hem anlarsın ki, insan dünyada başıboş ve sorumsuz bir şekilde bırakılmamıştır. Aksine, insanın yaptığı her iş kayıt altına alınır ve bütün davranışlarının sonuçları hesap vermek üzere saklanır. [1] bk. Kehf Sûresi, 18:49; Kaf Sûresi, 50:17-18; İnfitâr Sûresi, 82:10-12. YEDİNCİ ESAS: Şunu da anlayacaksın ki, sonbaharda yaz ve ilkbahar mevsiminin güzel varlıklarının yok olması aslında bir son değildir. Bu, sadece görevlerini tamamlayıp görevden ayrılmaları gibidir. İlkbaharda gelecek yeni varlıklara yer açmak içindir. Yeni görevliler gelip yerleşecek ve yeni varlıkların gelmesi için ortam hazırlanacaktır. Aynı zamanda bu durum, akıl sahibi varlıklara önemli bir hatırlatmadır - onları görevlerini unutturan gaflet uykusundan ve şükretmeyi unutturan sarhoşluktan uyandıran ilahi bir uyarıdır. SEKİZİNCİ ESAS: Hem anlayacaksın ki, bu geçici dünyanın sonsuz yaratıcısının başka ve kalıcı bir dünyası vardır. O, kullarını işte o dünyaya yönlendirir ve teşvik eder. DOKUZUNCU ESAS: Anlayacaksın ki, merhametli olan Allah, cennet denilen o güzel dünyada, seçtiği kullarına öyle güzel hediyeler verecek ki, bu dünyada hiç kimsenin gözü görmemiş, kulağı duymamış, aklına bile gelmemiş güzellikte nimetler sunacak. [1] İman ediyoruz! Altıncı Hakikat'ten çıkarılan önemli dersler: Allah'ın kudretinin güneşlerden zerrelere kadar her şeyi kusursuzca yönettiğini anlama Bu dünyanın geçici bir misafirhane olduğunu ve her insanın burada geçici bir misafir olduğunu kavrama Dünyadaki güzelliklerin sadece zevk için değil, ders almak, şükretmek ve kalıcı güzelliklere özenmek için var olduğunu öğrenme Her varlığın geçici görünse de kalıcı izler bıraktığını ve önemli amaçlara hizmet ettiğini anlama İnsanın dünyada başıboş ve sorumsuz olmadığını, her işinin kayıt altına alındığını bilme Bu geçici dünyanın ötesinde sonsuz bir alemin var olduğunu ve asıl amacın o alemi kazanmak olduğunu kavrama Allah'ın cennette kulları için gözün görmediği, kulağın duymadığı güzellikte nimetler hazırladığına iman etme