Kim byli Hunowie? Pochodzenie koczowników Wielkiego Stepu

Początkiem lat 70. IV wieku n.e. do dowódców rzymskich wojsk strzegących linii Dunaju zaczęły napływać raporty przynoszące wieści tyleż niepokojące co obiecujące zarazem. Setki kilometrów od północnej granicy imperium, na Stepie Pontyjskim, tam gdzie na dzisiejszych mapach widzimy Rosję i Ukrainę doszło do jakichś niepokojów wśród tamtejszych barbarzyńskich plemion i królestw. Niepokoje te nie okazały się przejściowe, jak to często bywało, zanosiło się na dłuższy konflikt, który mógł co prawda zagrozić w efekcie rzymskim granicom ale z drugiej strony mógł też oznaczać, że bez angażowania legionów uda się osłabić północne plemiona, które same upuszczą sobie wzajemnie krwi. 0:00 Problemy nad Dunajem 3:55 Pochodzenie Hunów wg starożytnych 9:14 Xiongnu? 10:56 Genetyka 15:44 Charakterystyka ludów koczowniczych 19:59 Imiona Hunów 23:55 Alanowie 26:50 Ostrogoci 33:05 Wizygoci 39:00 Walens i Adrianopol 42:03 Źródła przewagi Hunów 51:40 Grób z Jakuszowic 55:02 Kotły i obróbka metalu 56:53 Deformacje czaszek Literatura: Dąbrowski K, "Hunowie europejscy, Protobułgarzy, Chazarowie" Heather P., "Upadek cesarstwa rzymskiego" Kokowski A., "Starożytna Polska" Thompson, E.A., "Hunowie" Źródła: Marcellinus A., "Res Gestae" Jordanes, "O pochodzeniu i czynach Gotów" Priskos z Panium, "Historia" Artykuły: "A newly discovered fragment of a Hunnic cauldron from site 59-60, Sanok, Poland" ACTA ARCHAEOLOGICA CARPATHICA, VOL. LV (2020): 235–254 "The genetic origin of Huns, Avars, and conquering Hungarians" https://doi.org/10.1016/j.cub.2022.04... "Y-chromosome haplogroups from Hun, Avar and conquering Hungarian period nomadic people of the Carpathian Basin" https://www.nature.com/articles/s4159... Źródła grafik: The Walters Art Museum, CC0, public domain The Metropolitan Museum of Arts Open Access Hun warriors, Аркадий Зарубин, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Attila, Nyíradony, Richárd Juha, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Hun period hungary 5th cAD iron brooches, Bjoertvedt, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Trajan Decius RIC, Classical Numismatic Group, Inc. http://www.cngcoins.com, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Late Roman helmet, rob koopman from Leiderdorp, netherlands, CC BY-SA 2.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Walens coin, АНО "Международный нумизматический клуб", CC BY-SA 4.0, https://tinyurl.com/3y2pwywx Hephthalite bowl, I, PHGCOM, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Head of Marcus Licinius Crassus, Following Hadrian, CC BY-SA 2.0, https://tinyurl.com/ycjyevep Hephthalite horseman, Original photo by User:PHGCOM, contoured by myself पाटलिपुत्र, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Elongated skull, Rama, CC BY-SA 2.0 FR, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Attila in a museum in Hungary, A.Berger, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Solidus of Marcian, Classical Numismatic Group, Inc. http://www.cngcoins.com, CC BY-SA 2.5, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Historisches Museum: Künstlich deformierter Schädel, Wolfgang Sauber, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Künstlich deformierter Schädel, Anagoria, CC BY 3.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Bust of Byzantine Empreror Theodosius II, Louvre Museum, CC BY 2.5, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... Hunnic cauldron from a burial found at Jędrzychowice (cropped), Silar, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/wiki/Fi... https://creativecommons.org/licenses/... https://creativecommons.org/licenses/... https://creativecommons.org/licenses/... https://creativecommons.org/licenses/... https://creativecommons.org/licenses/... https://creativecommons.org/licenses/... https://creativecommons.org/licenses/... Muzyka w tle: https://audiojungle.net/item/dark-mys... https://audiojungle.net/item/requiem-... https://audiojungle.net/item/high-ten... https://audiojungle.net/item/dark-eth...