บาฬีพื้นฐานเพื่อเข้าไปสู่คัมภีร์บาฬีมหาไวยากรณ์ ครั้งที่ ๑๔๔ (อุปสัคและนิบาต)

โอปสคฺคิกปท (โอปสัคคิกบท) และ เนปาติกปท (เนปาติกบท) อุทาหรณ์ของ อุปสัค ทั้ง ๓ ประเภทเหล่านั้น ในพระบาฬี อรรถกถา ฎีกา คัมภีร์ไวยากรณ์ และคัมภีร์ธาตุ เช่น ฯลฯ ชิ ธาตุ-ชเย ในการชนะ เป็น ภูวาทิคณิกธาตุ (ลง อ วิกรณปัจจัย) และ กิยาทิคณิกธาตุ (ลง นา วิกรณปัจจัย) :- ๑. เมื่อไม่ประกอบกับอุปสัค เป็น สกัมมกธาตุ ๒. เมื่อประกอบกับ ปรา อุปสัคเป็น อกัมมกธาตุ คือ ไม่มองหากรรม แต่มองหา อปาทาน ที่เป็นผู้ชนะ ภู ธาตุ-สตฺตายํ ในความมี,เป็น เป็น อกัมมกธาตุ แต่เมื่อประกอบกับ อุปสัคกลายเป็น สกัมมกธาตุ ฉะนั้น อุปสัคเหล่านั้นจึงแสดงอรรถอื่นที่มองหา กรรม :- ๑. ที่มี อภิ เป็นบทหน้ามีอรรถว่า มทฺทน คือ ครอบงำ,ข่ม,ย่ำยี ฉะนั้น อภิ อุปสัคจึงเป็น ธาตฺวตฺถวิเสสก ๒. ที่มี อนุ เป็นบทหน้ามีอรรถว่า อนุภวน คือ เสวย ฉะนั้น อนุ อุปสัคจึงเป็น ธาตฺวตฺถวิเสสก ๓. ที่มี ปริ เป็นบทหน้ามีแสดงอรรถว่า อวชานน คือ ดูหมิ่น ฉะนั้น ปริ อุปสัคจึงเป็น ธาตฺวตฺถวิเสสก ๔. ที่มี สํ เป็นบทหน้ามีงอรรถว่า ถุติ คือ สรรเสริญ ฉะนั้น สํ อุปสัคจึงเป็น ธาตฺวตฺถวิเสสก ใน หลักสูตรบาลีพื้นฐานเพื่อเข้าไปสู่ คัมภีร์บาฬีมหาไวยากรณ์ (บาลีใหญ่)