Kim był Krzysztof Penderecki? | Mrus Talks #34

Wczesne utwory Pendereckiego są trudne w odbiorze ale zmiana w jego języku muzycznym jest porażająca. Już za życia został okrzyknięty jednym za największych polskich kompozytorów a zdecydowana większość Polaków nie zna jego muzyki. Paradoks. 00:00 Wstęp 02:20 Oszustwo i Awangarda 04:15 Zwrot ku tradycji 07:10 Polskość i narracja 09:15 Milenium 11:30 Lusławice 12:20 Przesłanie Krzysztof Penderecki urodził się w Dębicy w 1933 roku, ale karierę zaczął 20 lat później od spektakularnego i nie do końca legalnego zwycięstwa w konkursie kompozytorskim Związku Kompozytorów Polskich gdzie zajął 3 pierwsze miejsca (choć można było nadesłać tylko jedną pracę). Szybko stał się ikoną awangardy a w szczególności nowego nurtu w muzyce: Sonoryzmu. Badał granice dźwięku, szukał nowych brzmień jak pocieranie instrumentów, stukanie, krzyki i gwizdy. W 1965 roku skomponował Pasję wg św. Łukasza, która z jednej strony mocno odwołuje się do tradycji dawnych Pasji, z drugiej korzysta z całej palety barw Sonorystycznych. Koledzy kompozytorzy stwierdzili, że Penderecki zdradził ich ideały, ponieważ Sonoryzm to muzyka bez dodatkowych znaczeń i nie może opowiadać historii, a pozostali oburzyli się, że po 200 latach młody Polak postawił się na równi z J.S. Bachem sięgając po ten gatunek. Zwrot do tradycji był znacznie głębszy i poważniejszy niż ktokolwiek przypuszczał. Przez lata język muzyczny Pendereckiego obfitował w coraz większą ilość tradycyjnie rozumianej melodii i harmonii. W przełomowym roku 2000 skomponował 2 wielkie dzieła: Credo oraz 7 Bram Jerozolimy. Był już wtedy specjalistą od ogromnych kompozycji na kilkuset wykonawców, które podejmują twórczy dialog z tradycją. Przez lata Penderecki budował również swoją rezydencję: dworek w Lusławicach na Podkarpaciu, gdzie zasadził własnoręcznie bodaj największe prywatne Arboretum w Europie oraz zbudował piękną salę koncertową i centrum muzyki. W swojej twórczości odwoływał się do znanych form lub nawet cytatów znanych melodii (np. Święty Boże) aby utrzymać dialog ze słuchaczem. Zrealizowano w ramach stypendium Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu.