Azərbaycanda ƏN ÇİRKLİ Havası Olan 10 RAYON Hansılardır?

#azerbaycan #hava #rayon Azərbaycanda havası ən çirkli rayonlar hansılardır? Havanın təmizliyi necə müəyyən olunur? Siyahıda elə rayonlarımız var ki, çoxlarınız inanmayacaq. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı dünya ölkələrində ətraf mühitin çirklənməsi ilə bağlı hesabat yayımlayır. Həmin hesabata əsasən yerin qulağı kanalı Azərbaycanda havası ən çirkli 10 rayonun adını açıqlayır. Bu rayonlar yerləşən bölgələr tünd qırmızı rəngdə təsvir olunub. Bu isə həmin ərazilərdə havanın çox çirkləndiyini və 1 kub metr havada 26-35 mikroqram zərərli maddənin olduğu deməkdir. ABUNƏ OLUN: Bugünkü videoda sizə Azərbaycanın ən çirkli havası olan 10 rayonunu təqdim edəcəyik. Havanın təmizliyi bir kub metrə düşən zərərli maddələrin miqdarı ilə ölçülür. Ortalama bu rəqəm hər 1 kubmetr havaya 16-25 mikroqram zərərli maddədir. Çirkli olub-olmaması həmin rayonda olan zavodlar, fabriklərlə əlaqəlidir. Bəzi rayonlar var ki, bir neçə kəndi cənnətməkandır, ancaq ümumi rayon ərazisinə görə hesablanma aparılır. Hazırsınızsa, gəlin başlayaq! Bu siyahı təsadüfi deyil – hər biri real səbəblərə əsaslanır. Gəlin birlikdə baxaq, hansı rayonlarda nəfəs almaq daha çətindir. Neftçala rayonu - Neftçala - Azərbaycanın havasına görə ən çirkli rayonudur. Xəzər sahili boyunca yerləşən bu rayonun adı artıq özü neftlə başlayır. Burada uzun illərdir neft və qaz hasilatı aparılır. Hasilat zamanı havaya yayılan qazlar, torpaqdan qalxan tozlar və kimyəvi maddələr rayonda hava keyfiyyətini xeyli pisləşdirib. Ətraf mühitə təsirlər xüsusilə kənd yerlərində hiss olunur. Eyni zamanda balıq təsərrüfatlarının olması buna təsir edir. Ağcabədi rayonu - Siyahıda havasına görə ən çirkli ikinci rayonumuzdur. Ağcabədi kənd təsərrüfatı rayonu olsa da, burada əsas problem — pambıqçılıqda istifadə olunan gübrə və pestisidlərdir. Bu maddələr torpaqdan buxarlanaraq havaya qalxır və uzun müddət havada qalaraq əhalinin sağlamlığına təsir edir. Üstəlik, küləkli günlərdə bu çirklər geniş ərazilərə yayılır. Sumqayıt Sumqayıt – bəlkə də çirklənmə dərəcəsinə görə bu siyahıda birinci yeri tuta bilərdi. Sənaye zavodları, kimya və metallurgiya müəssisələri, illərlə normadan artıq tullantılarla havanı zəhərləyib. İndi müasir texnologiyalar tətbiq olunsa da, əvvəlki çirklənmənin izləri hələ də hiss olunur. Bakı Bakı – paytaxt olması ilə yanaşı, həm də ağır nəqliyyat, sənaye, tikinti və çoxlu avtomobil sıxlığı ilə tanınır. Binaların sıxlığı, yaşıllığın az olması və küləklə qarışan toz şəhərin havasını xüsusilə tıxac saatlarında nəfəs almağı çətinləşdirir. Ələt qəsəbəsi Ələt son illər iqtisadi baxımdan inkişaf etsə də, bu inkişafla birlikdə çirklilik də artıb. Burada yerləşən Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı və ağır tonnajlı nəqliyyat vasitələrinin axını hava keyfiyyətinə ciddi təsir göstərir. Neft və kimya məhsullarının daşınması da əlavə risk yaradır. Hacıqabul Hacıqabulda neft və qaz kəmərləri, həmçinin sənaye müəssisələri (xüsusilə neft-qaz infrastrukturuna bağlı sahələr) mövcuddur. Bu fəaliyyətlər havaya toz, qaz və digər tullantıların yayılmasına səbəb ola bilər. Rayon əsas magistral yolların – Bakı-Gəncə (M2) və Bakı-Ələt-Astara (M3) yollarının kəsişdiyi ərazidə yerləşir. Bu da ağır tonnajlı nəqliyyatın intensivliyini artırır və nəticədə hava çirklənməsi yüksəlir. Hacıqabul yarımsəhra və quraq iqlimə malik olduğundan, toz və quru hava burulğanları burada yay aylarında tez-tez müşahidə olunur. Bitki örtüyü zəif olduğundan tozlar asanlıqla havaya qalxır və uzun müddət qalır. Mingəçevir Mingəçevir – su anbarı və elektrik stansiyası ilə tanınsa da, burada fəaliyyət göstərən istilik elektrik stansiyası havaya küllü miqdarda tullantı buraxır. Ətrafda küləklə yayılmış hissəciklər tənəffüs yolları üçün zərərlidir. Şirvan şəhəri Şirvan neft hasilatına yaxınlığı və sənaye fəaliyyəti ilə tanınır. Həmçinin burada yerləşən müəssisələrdən və istilik stansiyalarından çıxan tullantılar bölgənin hava keyfiyyətini aşağı salır. Yayda toz və quru hava burulğanları da vəziyyəti daha da ağırlaşdırır. Abşeron rayonu Abşeron – Bakıya yaxın yerləşir və sürətli urbanizasiya ilə seçilir. Yeni tikililər, genişlənən yollar, azalan yaşıllıq və avtomobil sayının artması nəticəsində hava çirklənməsi burada da yüksəlir. Ən çox zərər görənlər isə uşaqlar və yaşlılardır.