Արցախը ազգային արժանապատուութիւն եւ ինքնութեան վերականգնում. «Ճակատաբաց»՝ Հրայր Պալեանին հետ

«Ճակատաբաց» փոտքասթ-հաղորդաշարի 6-րդ դրուագին հիւրն է «Քարթըր» կեդրոնի նախկին տնօրէն, իրաւագիտութեան դասախօս Հրայր Պալեանը: Երեւանի սրտին մէջ, Ռուբէնն ու Պետոն կը հիւրընկալեն Հրայր Պալեանը, որ Հայաստան կը գտնուէր իր գրքի՝ «Anatomy of Peacemaking: Nagorno-Karabakh Conflict & Missed Opportunities»-ի հայերէն թարգմանութեան առիթով: Զրոյցը կը ծաւալի Արցախի մասին անձնական յիշողութիւններու եւ սփիւռքեան հայեացքներու շուրջ. խորքային զրոյց տեղի կ’ունենայ «Անաւարտ Խաղաղութիւն» գիրքին շուրջ, փորձելով վերլուծել պատերազմի եւ պարտութեան պատճառները եւ յաջորդող ժամանակաշրջանը: Հիմնական կէտեր՝ 📍 Արցախեան շարժումը որպէս հայկական ինքնութեան վերականգնում. Սփիւռքի հայութեան համար 1988-ի շարժումը, Սփիւռքի մէջ կազմակերպուած ցոյցերը, բողոքի եւ զօրակցութեան արտայայտութիւնները, Արցախ կատարուած առաջին այցելութիւնները: 📍 Վերլուծութիւն՝ բանակցութիւններուն շուրջ. Հրայր Պալեան, իր բազմակողմանի եւ լայն հետազօտութեան եւ հարցազրոյցներուն (նախագահներ, նախարարներ, դիւանագէտներ) հիման վրայ, մանրամասնօրէն կը ներկայացնէ կորսուած առիթներն ու հնարաւորութիւնները, երկու կողմերու ծայրայեղ դիրքորոշումները, եւ միջազգային հանրութեան փոքր հետաքրքրուածութիւնը: 📍 Բանակցային հիմնական կէտեր. BATNA (բանակցութեան այլընտրանքային լաւագոյն տարբերակ / Best Alternative to a Negotiated Agreement) հասկացութիւնը, 1997-ի փուլային ծրագիրը, 1999-ի Մեղրիի ծրագիրը, 2001-ի Քի Ուեսթի գրեթէ յաջողութիւնը, 2006-2007-ի Մատրիտեան սկզբունքները, մինչեւ 2019-2020-ի յայտարարութիւնները, ժողովուրդը պատրաստելու անհրաժեշտութիւնը եւ Հայաստանի համար դասերը: 📍 Յետ-պատերազմական իրականութիւն. Այսօր, ընդունելով, որ պարտուած կողմ ենք, հասկնալով իրավիճակը, անընդունելի է այս պարտուողական քաղաքականութիւնը, անվերջ զիջումները: Պէտք է աշխատիլ Պաքուի մէջ գտնուող հայ պատանդներու ազատ արձակման ուղղութեամբ, Հայաստանի գրաւեալ տարածքներու ազատագրմամբ, ինչպէս նաեւ աւելի կոշտ դիրքորոշում հետապնդել խաղաղութեան համաձայնագրին շուրջ: Այս դրուագը կը բացայայտէ, որ Արցախը Սփիւռքի համար արժանապատուութեան եւ հայութեան ինքնութեան զարթօնքի խորհրդանիշ էր։ Դժբախտ աւարտին համար միայն մէկ պատճառ չկայ. բազմաթիւ, 9 առանց հերթականութեան գործոններ կան (ներքին մօտեցումներ, միջնորդական թերութիւններ, աշխարհաքաղաքականութիւն, պատրաստութեան պակաս)։ Անհրաժեշտ է իրատեսական այլընտրանքներ, ժողովուրդը պատրաստել զիջումներուն եւ բոլոր կողմերը հաշուի առնել, առանց սակայն ազգային արժանապատուութիւնը ոտնախոխ ընելու, յատկապէս Պաքուի մէջ գտնուող հայ պատանդները մոռնալու, եւ Հայաստանի այն տարածքներ որոնք տակաւին գրաւման տակ են թշնամու կողմէ: 0:00 Ներկայացում 0:51 Առաջին յուշեր 02:31 Հայկականութիւնը վերագտնել 03:19 Արժանապատուութիւն 6:11 Վերջին այց 6:41 (մաքսիմալիսթ) յուսախափութիւն 09:42 Ինչու ձախողեցանք 16:05 Կարմիր գիծեր 18:45 Գիրքը եւ նպատակը 21:13 Եուկոսլաւիոյ փորձառութիւնը 26:05 1997-ի տարբերակը 27:01 Առիթներ եւ դասեր 30:15 Հրայր Պալեան անձը 34:45 (չ)յանձնաժողովը *** «Ճակատաբաց»-ը կը հրաւիրէ իր ունկնդիրները միանալու այս խորքային նաւարկութեան՝ փնտռելու համար հայկական աշխարհի իրական հարցերուն պատասխանները։ Եթէ դուն կամ ծանօթներէդ մէկը ունիք «բաց ճակատով» ըսելիք, նոր տեսլական կամ քննարկելիք թարմ գաղափար մը, գրեցէ՛ք մեզի [email protected]: Մեր հարթակը բաց է բոլոր անոնց համար, որոնք ըսելիք ունին ու պատրաստ են զրուցելու անկաշկանդ, համարձակ եւ (արեւմտա)հայերէնով: #CivilNet #ՍիվիլՆեթ #ճակատաբաց Follow us on Instagram:   / civilnet.am   Follow us on X:   / civilnettv   Follow us on Telegram: https://t.me/s/civilnetv Follow us on TikTok:   / civilnet.am   Find us on Facebook:   / civilnet.tv   Follow us on Bluesky: https://bsky.app/profile/civilnet.bsk... Check our website: https://www.civilnet.am/ © Նյութի հեղինակային իրավունքները պատկանում են Սիվիլիթաս հիմնադրամին: ՍիվիլՆեթի խմբագրական քաղաքականության համաձայն` արգելվում է օգտագործել ՍիվիլՆեթի նյութերը առանց պատշաճ հղման, ներբեռնել և այլ օնլայն հարթակից վերբեռնել ՍիվիլՆեթի պատրաստած և տարբերանշանը կրող տեսանյութերը` առանց համապատասխան համաձայնության: © Copyright of this report belongs to the Civilitas Foundation. In accordance with the editorial policy of CivilNet (the media project of the Civilitas Foundation), materials may not be reproduced, distributed, transmitted, displayed, published or broadcast without the prior consent of CivilNet. You may not alter or remove any trademark, copyright or other notice from copies of the content.